Karşılaştırmalı İslam Milletlerarası Özel Hukuku - Ayten Vahapoğlu Erol

İslâm Milletlerarası Hukuk doktrini, yabancı unsur olan gayrimüslimler düşünülerek oluşturulmuştur. Müslümanlar, gayrimüslimlerle ilişkilerini ayrıca ele alıp hak ve sorumlulukları belirlemek çabasında olmuşlardır. İşte bu çaba, hukuk esasına dayanan bir milletlerarası ilişkiler anlayışının oluşmasını sağlamıştır. Bu bağlamda, İslâm Hukukuna göre, başlangıçtan beri Müslümanlar, diğer milletlerle ilişkilerini, hukuka dayandırmış ve bu özellikleriyle de, dünyaya önderlik ve örneklik etmişlerdir. İslâm devletinde yargı ve kanun birliği esas olduğu için, vatandaş olsun, yabancı olsun gayrimüslimler, kamu hukuku alanında İslâm Hukuk sistemine tabi olmakla birlikte, kendilerine tanınan din hürriyetinin gereği, inançla yakın ilgisi bulunan özel hukuk alanında, kendi hukuk sistemlerine tabidirler. Bu bağlamda gerek İslâm Milletlerarası Özel Hukukunda, gerekse günümüz Milletlerarası Özel Hukukunda olsun, aile, şahıs ve mirasla ilgili anlaşmazlıkların çözümünde genel olarak millî hukuk uygulanmaktadır. İslâm Milletlerarası Özel Hukukuna göre millî hukuk, İslâm Hukukudur. Türk Milletlerarası Özel Hukukuna göre millî hukuk Türk Hukukudur. Bu çerçevede, İslâm Milletlerarası Özel Hukukunda, yabancı unsurlu anlaşmazlıkların çözümünde öngörülen ilkeler ile Türk Milletlerarası Özel Hukukundaki yabancı unsurlu anlaşmazlıkların çözümünde öngörülen ilkeler büyük ölçüde örtüşmektedir. Bunun temelinde de, ortak aklın, birey ve toplum çıkarlarının göz önünde tutulduğu gerçeği yatmaktadır.